Kevin Warsh, de nieuwe Fed-voorzitter
Uiteindelijk heeft Trump iemand als nieuwe Fed-voorzitter voorgedragen die tot voor kort werd gezien als een van de minst waarschijnlijke kandidaten. Trump zelf heeft namelijk steeds aangegeven dat hij zocht naar een voorzitter die snel de rente wil verlagen. Warsh, die lange tijd lid van de Fed is geweest, heeft echter nooit tot de zogenoemde ‘doves’, maar tot de ‘hawks’ behoord. Hij was altijd een voorstander van een vrij conservatief monetair beleid. Waarom heeft Trump hem dan toch uitgekozen?
Wat in de eerste plaats een belangrijke rol heeft gespeeld bij deze keuze, is dat er tot voor kort van werd uitgegaan dat Hassett het zou worden. Deze wilde immers al geruime tijd dat de Fed de rente flink zou verlagen. Naarmate echter steeds meer rekening werd gehouden met zijn benoeming, begonnen de financiële markten daar steeds negatiever op te reageren. Dit is iets wat Trump in toenemende mate is gaan zien als een risico voor de komende Congresverkiezingen in november.
Dit neemt niet weg dat de vraag blijft waarom Warsh dan wél is gekozen. Het antwoord is vrij eenvoudig. Warsh is er de afgelopen jaren steeds meer van overtuigd geraakt dat AI voor een veel hogere productiviteitsgroei zal zorgen. Indien dit uitkomt, kan de Amerikaanse economie met ergens tussen de 3% en 5% groeien zonder dat de inflatie sterk oploopt. Dit zelfs bij een beroepsbevolking die, door veel geringere immigratie en vergrijzing van de bevolking, nauwelijks meer groeit.
Als men hiervan uitgaat, kan de rente best nog een stuk omlaag om zo een hoge economische groei te bewerkstelligen. Daarnaast is het zo dat Warsh al geruime tijd forse kritiek uitoefent op het huidige beleid van de Fed, omdat deze naar zijn mening veel te veel obligaties aanhoudt om de lange rente laag te houden. Volgens Warsh is het echter zinvoller om de obligatieportefeuille van de Fed flink in te krimpen en daarvoor in de plaats de kortetermijnrente verder te verlagen.
De conclusie is dat Trump met Warsh iemand heeft gevonden die zeker een voorstander is van lagere rentes en het stimuleren van de economie, maar dit niet wil omdat hij aan de leiband van Trump loopt. Hij wil dit om economische en niet om politieke redenen. Daardoor zal hij waarschijnlijk ook gemakkelijk door de Senaat worden goedgekeurd.
Wat de markten betreft, is er echter een groot risico verbonden aan zijn benoeming. Veel experts zijn van mening dat de productiviteit voorlopig helemaal niet zo sterk zal toenemen. Door op basis van de verwachtingen van Warsh nu al de rente te verlagen en de economie te stimuleren, wordt een aanzienlijk risico genomen. Indien namelijk zou blijken dat de productiviteit de komende tijd niet substantieel toeneemt, bestaat het gevaar dat de inflatie oploopt.
Daar komt bij dat de kans groot is dat, als de Fed zo optimistisch naar de toekomst kijkt, het Congres dit met beide handen zal aangrijpen om de belastingen te verlagen en weinig te bezuinigen op de uitgaven. Dat kan goed gaan zolang de economie inderdaad hard groeit, maar wordt volledig onverantwoord als dat niet gebeurt. De overheidsfinanciën gaan dan snel ontsporen.
Overigens moet bij dit alles worden bedacht dat de Fed-voorzitter het niet alleen voor het zeggen heeft. Hij kan de centrale bank enigszins zijn richting op duwen, maar is voor het uiteindelijke beleid afhankelijk van de stemmen van de overige tien Fed-leden. Van hen kan nu al worden gezegd dat zij, gezien hun stemgedrag, veel minder geloven in sterk oplopende productiviteit. Voor hen geldt veel meer het principe: eerst zien, dan geloven.
De aanstelling van Warsh geeft daarom wel een signaal af, maar men moet niet overdrijven hoe sterk dit het monetaire beleid daadwerkelijk zal beïnvloeden. Voorlopig zal dit effect waarschijnlijk vrij beperkt zijn.
Dit betekent ook dat wij ons zorgen blijven maken over het verdere verloop van de rente in de Verenigde Staten gedurende de rest van het jaar. Wij verwachten namelijk dat Washington binnenkort nog een aantal maatregelen zal treffen om de economische groei verder aan te jagen. Daarbij moet worden bedacht dat de populariteit van Trump relatief laag ligt, met name omdat veel Amerikanen klagen over hun koopkracht.
De economie wordt echter al behoorlijk monetair en fiscaal gestimuleerd. Indien deze nu nog verder wordt aangejaagd terwijl de productiviteit niet of nauwelijks toeneemt, kunnen er tegen het einde van het jaar oververhittingsverschijnselen optreden in de vorm van stijgende lonen en inflatie. De Fed zal in dat geval juist de rente moeten verhogen. Dit zou gunstig zijn voor de dollarkoers, maar negatief uitpakken voor aandelen, obligaties, onroerend goed en edelmetalen.
