Overslaan en naar de inhoud gaan

Eddy's wekelijkse marktupdate

vrijdag, 14 juni 2024

Al een tijd lang twijfelen de financiële markten; komt er nu eindelijk meer economische zwakte als gevolg van de hoge rentes of blijft de groei voorlopig rond het huidige niveau hangen? Twee zaken zijn hier vooral belangrijk: hoe ontwikkelt de inflatie zich verder en hebben de centrale banken er veel economische zwakte voor over om de inflatie, die al naar onder de 3% is gezakt, verder naar 2% terug te dringen.

Dit laatste zit ingewikkelder in elkaar dan men op het eerste gezicht zou denken. De afgelopen twee jaar is de inflatie al behoorlijk gedaald zonder dat daar veel zwakte van de economie aan te pas kwam, met name in de VS. De verklaring hiervoor is dat de inflatie om twee redenen sterk was opgelopen; een aantrekkende vraag naar goederen en diensten doordat er na de coronacrisis enorm fiscaal en monetair is gestimuleerd en doordat allerlei verstoringen aan de aanbodkant waren ontstaan. Het is vooral het herstel van de problemen aan de aanbodzijde geweest die de inflatie de afgelopen twee jaar heeft teruggedrongen. Dit fenomeen is nu echter uitgewerkt. Voor een verdere daling van de inflatie moet de vraagkant van de economie verzwakt worden. Alleen moet men daar geweldig mee oppassen gezien de hoge schulden. Zeker een recessie kan nu zo maar een kredietcrisis uitlokken, waarbij er tegenwoordig maar weinig middelen over zijn om deze te bestrijden. Vandaar dat de Fed de groei van de Amerikaanse economie nu op ca 1,5% probeert te krijgen en de ECB die van de Europese economie op ca. 0,75%. Een recessie wordt dan vermeden, maar de groei ligt dan dusdanig laag dat de inflatie geleidelijk aan verder zal dalen.

In theorie helder, maar hoe moet dit concept naar de praktijk vertaald worden? Eenduidig is de situatie namelijk niet:

  • In Europa is de inflatie flink gedaald, maar ligt deze nog altijd dichter bij de 3% dan bij de doelstelling van iets onder de 2%. Bovendien is er sprake van een krappe arbeidsmarkt, nog altijd te hoge loonstijgingen en is de groei recentelijk weer opgelopen van ca 0% naar ca 0,75%. Dit doet vermoeden dat de inflatie niet verder zal dalen of slechts zeer langzaam.
  • In de VS is de inflatie ook veel gedaald, maar is de groei ondanks de hoge rentes rond de 3% blijven hangen. Bovendien is ook hier sprake van een nog altijd krappe arbeidsmarkt en vrij hoge loonstijgingen.

Hoeveel ruimte is er voor renteverlaging in dit klimaat? De financiële markten zijn daar vrij optimistisch over omdat ze verwachten dat de hoge rentes geleidelijk aan meer gaan bijten en  de groei en inflatie  daardoor zullen terugvallen. Vervolgens is de redenering dat er nu twee mogelijkheden zijn:

  1. De centrale banken houden hun poot stijf en willen eerst de inflatie naar 2% zien zakken voordat ze de rente gaan verlagen. Dit betekent dat de economie waarschijnlijk zo veel gaat afzwakken dat een recessie mogelijk wordt. Dit is echter te gevaarlijk en vandaar dat de centrale banken meteen bakzeil zullen halen zodra de recessie in zicht komt. Meteen zullen ze de rente dan zoveel verlagen, dat de groei weer oploopt naar de hiervoor aangegeven doelstelling. Dit betekent eerst hoog blijvende rentes, maar daarna een flinke daling.
  2. De centrale banken beseffen zich dat renteveranderingen pas met een vertraging van enkele kwartalen de groei beïnvloeden en gaan daarom de rente vast verlagen zodra de groei afzwakt. Een recessie wordt dan vrijwel zeker vermeden, alleen neemt men dan wel het risico de rente te vroeg te verlagen, waardoor de inflatie weer op gaat lopen. Per saldo dalen de rentes in dit geval niet veel. Zeker niet de langetermijnrentes

Zouden de markten verwachten dat de centrale banken voor de eerste optie kiezen, dan zou dit dalende aandelenkoersen, wellicht afgezien van AI aandelen, en langetermijnrentes opleveren.

Bij de tweede optie kan men juist geen lagere aandelenkoersen en niet veel daling van de langetermijnrentes verwachten. 

Vooralsnog lijken de markten voor de tweede optie te kiezen. Iets waar wij het mee eens zijn. De centrale banken riskeren naar onze mening liever  te hoge inflatie, dan een recessie. 

Praktisch gezien betekent dit een steilere yield curve. Dit hoeft in de huidige omstandigheden niet per se positief voor de aandelen uit te pakken. Die verdisconteren naar onze mening namelijk al een te positief toekomstbeeld, zeker tegen de achtergrond van veel te groot blijvende overheidstekorten en oplopende geopolitieke spanningen.

Ontvang kosteloos Eddy's wekelijkse marktupdate

Korte duiding van de belangrijkste thema’s in de economie en financiële markten, inclusief een praktisch overzicht van de rente- en valutamarkten.